आपल्या हटके आणि काहीशा अनोख्या शैलीमुळे ओळखल्या जाणाऱ्या संग्रहालयांपैकी एक म्हणजे लोणावळा येथील "ट्रिक व्हिजन म्युझियम" होय. द्विमितीय चित्रांमधून त्रिमितीय अविष्कार सादर करणारे, हे संग्रहालय होय. इतर संग्रहालयांप्रमाणे या ठिकाणी कोणत्याही वस्तू ठेवलेल्या नाहीत. आधुनिक काळातील चित्रकारांनी रेखाटलेली रंगीत भित्तीचित्रे इथे पाहता येतात. ती पाहण्यासाठी देखील नाहीत. त्यांच्यासोबत आपले छायाचित्र काढण्यासाठी ती रंगवलेली आहेत. यात विशेष ते काय?
द्विमितीय चित्रांद्वारे त्रिमितीय अविष्कार सादर करण्याची कला अनेक चित्रकारांना अवगत असते. अशाच प्रकारची चित्रे या संग्रहालयामध्ये रेखाटलेली आहेत. म्हणजे एका विशिष्ट कोनातून आपण जर आपला फोटो या ठिकाणी काढला तर त्यातून आपले चित्र त्रिमितीय असल्याचा भास तयार होतो. म्हणजे चित्रातील प्राणी अथवा वस्तूंपैकीच आपण एक आहोत, असे चित्रांमध्ये दिसून येते. अर्थात याकरिता छायाचित्रणाचे कौशल्यही तितकेच महत्त्वाचे. आपल्या छायाचित्र घेताना कोन, अंतर यांचा समतोल साधून संग्रहालयातील मदतनीस आपली छायाचित्रे काढतो.
ज्या चित्रकारांनी इथल्या भिंतीवर चित्रे रेखाटली आहेत, त्यांचे कसब प्रदर्शित करणारे हे संग्रहालय. पारंपारिक चित्रकला आणि आधुनिक छायाचित्रकला यांचा अविष्कार आपल्याला येथे पाहता येतो, हाच काय तो सारांश!
--- तुषार भ. कुटे
